میلگرد 100cr6 (فولاد یاتاقان 1.3505)

میلگرد 100Cr6 یکی از فولادهای آلیاژی پرکاربرد در ساخت قطعاتی است که به سختی بالا، مقاومت مناسب در برابر سایش و تحمل تنش‌های تماسی نیاز دارند. این آلیاژ با شماره متریال 1.3505 شناخته می‌شود و به دلیل استفاده گسترده در تولید اجزای بلبرینگ و رولبرینگ، در بازار با عنوان فولاد یاتاقان نیز شناخته می‌شود. فولاد 100Cr6 پس از انجام عملیات حرارتی مناسب می‌تواند به سختی و استحکام بالایی برسد و به همین دلیل برای ساخت قطعات تحت فشار، اصطکاک و بارهای تکرارشونده انتخاب مناسبی است.

مجموعه بنیاد فولاد انواع میلگردهای آلیاژی مورد نیاز صنایع مختلف از جمله میلگرد 100Cr6 را در ابعاد و مشخصات مختلف تأمین می‌کند. برای اطلاع از قطرهای موجود، کارخانه یا کشور سازنده و دریافت قیمت میلگرد 100Cr6 می‌توانید موجودی محصولات این دسته را بررسی کرده و برای استعلام قیمت روز با کارشناسان ما در بنیاد فولاد در ارتباط باشید.

فولاد 100Cr6 چیست؟

فولاد 100Cr6 یک فولاد پرکربن کروم‌دار از گروه فولادهای یاتاقان است که برای کاربردهایی با تماس غلتشی و تنش‌های خستگی بالا توسعه یافته است. وجود حدود یک درصد کربن در کنار مقدار قابل توجه کروم، امکان دستیابی به سختی و مقاومت سایشی بالا پس از سختکاری را فراهم می‌کند. به همین دلیل این فولاد بیشتر در قطعاتی استفاده می‌شود که سطح آنها به طور مداوم در معرض تماس، فشار و سایش قرار دارد.

یکی از ویژگی‌های مهم فولاد یاتاقان 100Cr6، توانایی آن در تحمل سیکل‌های متعدد بارگذاری است. این ویژگی در قطعاتی مانند ساچمه، رینگ و اجزای بلبرینگ اهمیت زیادی دارد؛ زیرا چنین قطعاتی در زمان کار به صورت مداوم تحت تنش تماسی قرار می‌گیرند.

فولاد 1.3505 علاوه بر صنعت بلبرینگ‌سازی، در برخی قطعات ماشین‌آلات که به استحکام کششی و سختی بالا نیاز دارند نیز کاربرد دارد. Ovako نیز 100Cr6 را یک فولاد یاتاقان سخت‌شونده در تمام مقطع معرفی می‌کند که عمدتاً برای قطعات یاتاقان کوچک و متوسط و سایر قطعات ماشین‌آلات با نیاز به سختی و استحکام بالا استفاده می‌شود.

مشخصات فولاد 100Cr6

شناخت مشخصات فنی فولاد 100Cr6 پیش از خرید اهمیت زیادی دارد؛ زیرا کیفیت نهایی قطعه تنها به گرید فولاد وابسته نیست و عواملی مانند شرایط اولیه متریال، ابعاد قطعه و نوع عملیات حرارتی نیز بر عملکرد نهایی آن تأثیر دارند.

مشخصات عمومی این فولاد را می‌توان به صورت زیر خلاصه کرد:

مقادیر فیزیکی ذکرشده در دیتاشیت Ovako به عنوان مقادیر تیپیک ارائه شده‌اند و بسته به محصول، شرایط تولید و عملیات حرارتی ممکن است تفاوت‌هایی وجود داشته باشد.

استانداردها و معادل‌های فولاد 100Cr6

این آلیاژ در کشورهای مختلف با نام‌ها و استانداردهای متفاوتی شناخته می‌شود. بنابراین هنگام خرید فولاد 100Cr6 وارداتی ممکن است به جای نام 100Cr6، یکی از معادل‌های بین‌المللی آن روی سرتیفیکیت محصول درج شده باشد.

برخی نام‌ها و معادل‌های رایج عبارت‌اند از:

دیتاشیت Ovako نیز نام‌هایی از جمله SAE 52100، شماره متریال 1.3505، SUJ2، 100C6 و GCr15 را به عنوان نام‌گذاری‌های مشابه 100Cr6 معرفی کرده است.

البته در خریدهای صنعتی، صرفاً مشابه بودن نام استانداردها برای جایگزینی یک فولاد کافی نیست و در کاربردهای حساس باید مشخصات سرتیفیکیت، ترکیب شیمیایی، وضعیت تحویل و الزامات فنی پروژه نیز بررسی شود.

ترکیب شیمیایی فولاد 1.3505

ترکیب شیمیایی یکی از مهم‌ترین عوامل تعیین‌کننده رفتار فولاد یاتاقان 1.3505 است. کربن بالا امکان دستیابی به سختی زیاد را فراهم می‌کند و حضور کروم نیز بر سختی‌پذیری، مقاومت سایشی و عملکرد فولاد پس از عملیات حرارتی اثرگذار است.

محدوده متداول ترکیب شیمیایی این فولاد مطابق EN ISO 683-17 به شکل زیر است:

محدوده‌های استاندارد ممکن است با برخی گریدهای تجاری یا نسخه‌های اختصاصی تولیدکنندگان اندکی تفاوت داشته باشند. برای مثال Ovako چند نسخه مختلف از 100Cr6 را با کنترل متفاوت گوگرد، کربن یا میزان تمیزی فولاد تولید می‌کند.

خواص مکانیکی و فیزیکی فولاد 100Cr6

خواص مکانیکی فولاد 100Cr6 به وضعیت تحویل و به‌خصوص عملیات حرارتی آن وابستگی زیادی دارد. بنابراین نمی‌توان یک مقدار ثابت را برای سختی یا استحکام تمام محصولات این گرید در نظر گرفت.

در حالت آنیل نرم، سختی فولاد پایین‌تر است تا قابلیت ماشینکاری مناسب‌تری برای ساخت قطعه فراهم شود. پس از شکل‌دهی و ماشینکاری، با اجرای سختکاری و تمپر مناسب می‌توان سختی آن را به شکل قابل توجهی افزایش داد.

برای نمونه، دیتاشیت Ovako برای یکی از انواع 100Cr6 در حالت کوئنچ و تمپر مارتنزیتی، سختی تیپیک حدود 61 HRC را گزارش می‌کند؛ در حالی که راهنمای عملیات حرارتی همین شرکت نشان می‌دهد فولاد یاتاقان با حدود یک درصد کربن در شرایط مناسب آستنیته و کوئنچ سریع می‌تواند به سختی در محدوده تقریبی 65 HRC نیز برسد. این مقادیر به شرایط فرآیند وابسته هستند و نباید به عنوان سختی تضمین‌شده همه محصولات 100Cr6 در نظر گرفته شوند.

ویژگی‌های فولاد یاتاقان 100Cr6

ویژگی‌های متالورژیکی فولاد 100Cr6 باعث شده است این آلیاژ در بسیاری از قطعات تحت سایش و تماس تکرار شونده مورد استفاده قرار گیرد.

• سختی‌پذیری مناسب: درصد بالای کربن و حضور کروم امکان دستیابی به سختی بالا پس از عملیات حرارتی را فراهم می‌کند.
• مقاومت سایشی بالا: سطح سخت‌شده این فولاد در برابر فرسایش ناشی از تماس مکانیکی و اصطکاک مقاومت خوبی دارد.
• مقاومت در برابر خستگی تماسی: یکی از مهم‌ترین دلایل استفاده از فولاد یاتاقان در بلبرینگ و رولبرینگ، توانایی آن در تحمل بارهای تماسی سیکلی است. فولادهای یاتاقان با کیفیت بالا برای دستیابی به مقاومت خستگی مناسب، با کنترل دقیق تمیزی فولاد و ناخالصی‌های غیرفلزی تولید می‌شوند.
• استحکام بالا پس از سختکاری: انجام عملیات حرارتی صحیح می‌تواند استحکام و سختی زیادی در قطعه ایجاد کند.
• مناسب برای قطعات تحت اصطکاک: ترکیب سختی و مقاومت سایشی باعث شده است فولاد 1.3505 برای انواع قطعات مکانیکی درگیر با تماس و اصطکاک مناسب باشد.
• قابلیت عملیات حرارتی: می‌توان ساختار و سختی موردنیاز قطعه را با انتخاب سیکل مناسب آستنیته، کوئنچ و تمپر کنترل کرد.

کاربردهای فولاد یاتاقان 1.3505

مهم‌ترین کاربرد فولاد 100Cr6 در صنعت یاتاقان و تولید قطعاتی است که باید در برابر فشار، تماس غلتشی و سایش طولانی‌مدت مقاومت کنند.

• ساخت بلبرینگ: رینگ‌ها، ساچمه‌ها و برخی اجزای بلبرینگ به دلیل تماس مداوم و تنش‌های تکرار شونده به فولادی با سختی و مقاومت خستگی بالا نیاز دارند.
• ساخت رولبرینگ: رول‌ها و رینگ‌های رولبرینگ در معرض بارهای تماسی شدید قرار می‌گیرند و فولاد یاتاقان 100Cr6 یکی از گزینه‌های رایج برای تولید آنها است.
• تولید ساچمه‌های فولادی: سختی و مقاومت سایشی بالای فولاد 1.3505 آن را برای تولید ساچمه‌های دقیق صنعتی مناسب می‌کند.
• ساخت رینگ یاتاقان: رینگ داخلی و خارجی یاتاقان باید در برابر تماس تکراری با اجزای غلتشی مقاومت بالایی داشته باشد.
• قطعات ماشین‌آلات تحت سایش: برخی بوش‌ها، پین‌ها، رول‌ها و اجزایی که تحت اصطکاک و سایش قرار دارند نیز می‌توانند با توجه به شرایط طراحی از فولاد 100Cr6 ساخته شوند.
• قطعات مکانیکی با سختی بالا: در برخی ماشین‌آلات صنعتی که مقاومت سایشی و استحکام بالا اهمیت دارد، از فولاد یاتاقان خارج از کاربردهای متداول بلبرینگ نیز استفاده می‌شود.

Ovako نیز کاربرد اصلی 100Cr6 را قطعات کوچک و متوسط یاتاقان عنوان کرده و استفاده از آن در سایر اجزای ماشین‌آلات نیازمند استحکام کششی و سختی بالا را تأیید می‌کند.

عملیات حرارتی فولاد 100Cr6

بخش مهمی از خواص نهایی فولاد 100Cr6 در مرحله عملیات حرارتی ایجاد می‌شود. میلگرد معمولاً در شرایطی تهیه می‌شود که امکان ماشینکاری و ساخت اولیه قطعه وجود داشته باشد و پس از رسیدن قطعه به ابعاد مورد نظر، سیکل حرارتی مناسب اجرا می‌شود.

یکی از روش‌های متداول آماده‌سازی این فولاد، آنیل کروی یا Spheroidize Annealing است. هدف از این فرآیند ایجاد ساختاری مناسب‌تر برای ماشینکاری و آماده‌سازی فولاد برای مراحل بعدی تولید است.

برای سختکاری مارتنزیتی، دیتاشیت Ovako برای نسخه بررسی‌شده از 100Cr6 محدوده آستنیته حدود 830 تا 870 درجه سانتی‌گراد و سپس کوئنچ در روغن را پیشنهاد می‌کند. در همان دیتاشیت توصیه شده است تمپر پس از کوئنچ در مدت کوتاهی انجام شود و دمای تمپر متناسب با سختی و خواص موردنیاز انتخاب شود.

دمای دقیق، مدت نگهداری، محیط کوئنچ و سیکل تمپر باید بر اساس قطر قطعه، شرایط اولیه متریال، سختی مورد نیاز و تجهیزات عملیات حرارتی تعیین شود. بنابراین استفاده مستقیم از یک سیکل ثابت برای تمام قطعات ساخته‌شده از فولاد 1.3505 توصیه نمی‌شود.

قیمت میلگرد 100Cr6

قیمت میلگرد 100Cr6 مانند بسیاری از فولادهای آلیاژی مقدار ثابتی ندارد و ممکن است تحت تأثیر شرایط بازار و مشخصات محصول تغییر کند. به همین دلیل هنگام مقایسه قیمت‌ها بهتر است علاوه بر قیمت هر کیلوگرم، مشخصات دقیق میلگرد نیز بررسی شود.

از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر قیمت فولاد 100Cr6 می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• قطر میلگرد
• کارخانه و برند تولیدکننده
• کشور سازنده
• وضعیت و کیفیت متریال
• وزن و میزان سفارش
• موجودی بازار
• نرخ ارز برای محصولات وارداتی
• هزینه‌های تأمین و حمل
• شرایط عرضه و تقاضای فولادهای آلیاژی

در برخی قطرها نیز محدود بودن موجودی یا وارداتی بودن محصول می‌تواند باعث ایجاد اختلاف قیمت شود. بنابراین برای خرید پروژه‌ای یا سفارش در تناژ بالا، بهتر است موجودی و قیمت همان قطر در زمان خرید بررسی شود.

برای دریافت قیمت روز میلگرد 100Cr6 می‌توانید مشخصات مورد نیاز خود شامل قطر، مقدار سفارش و در صورت اهمیت کشور یا برند سازنده را در اختیار کارشناسان بنیاد فولاد قرار دهید تا موجودی و قیمت محصول بررسی شود.

خرید میلگرد 100Cr6 از بنیاد فولاد

در خرید میلگرد 100Cr6 تنها توجه به نام گرید کافی نیست. قطر میلگرد، کارخانه یا کشور سازنده، وضعیت تحویل و مشخصات فنی مورد نیاز قطعه باید پیش از ثبت سفارش مشخص شوند. در کاربردهای حساس مانند تولید اجزای یاتاقان نیز بررسی سرتیفیکیت و تطابق ترکیب شیمیایی و مشخصات محصول با الزامات پروژه اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

برای انتخاب محصول مناسب بهتر است هنگام استعلام موارد زیر را مشخص کنید:

• قطر میلگرد مورد نیاز
• مقدار یا وزن سفارش
• کاربرد نهایی قطعه
• گرید و استاندارد مورد نظر
• کشور یا کارخانه سازنده در صورت وجود محدودیت
• نیاز به سرتیفیکیت یا مشخصات فنی خاص

بنیاد فولاد امکان تأمین انواع میلگردهای آلیاژی و صنعتی از جمله میلگرد 100Cr6 یا فولاد یاتاقان 1.3505 را فراهم کرده است. شما می‌توانید محصولات و قطرهای موجود در این دسته‌بندی را بررسی کنید و برای اطلاع از موجودی، مشخصات فنی و قیمت میلگرد 100Cr6 با کارشناسان مجموعه تماس بگیرید.

در سفارش‌های صنعتی نیز در اختیار داشتن اطلاعات دقیق درباره کاربرد و ابعاد مورد نیاز، انتخاب محصول مناسب و فرآیند استعلام را سریع‌تر و دقیق‌تر می‌کند.